31.12.10

Ο Μάρκος Μέσκος στο Λύκειο της Αριδαίας


Ο Μάρκος Μέσκος, ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της Δεύτερης Μεταπολεμικής Γενιάς, επισκέφτηκε την Τρίτη 21-12-2010 το λύκειο της Αριδαίας στο πλαίσιο του μαθήματος Νεοελληνική Λογοτεχνία.
Πρόκειται για έναν αξιόλογο λογοτέχνη, βιογραφικά και εργογραφικά στοιχεία του οποίου μπορείτε να διαβάσετε εδώ: http://www.diapolitismos.gr/epilogi/about.php?id_atomo=471

Δυο μήνες νωρίτερα η σύμβουλος των Φιλολόγων νομού Πέλλας, κα Τόνια Παπαδάκη, ενημέρωσε εμένα και τη συνάδελφο Ελένη Μουτούδη για την επιθυμία της να καλέσουμε τον Μέσκο στο σχολείο μας. Μας πρότεινε να εντάξουμε το λογοτεχνικό έργο του στο μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, και να προετοιμάσουμε ένα τμήμα μαθητών για την επικείμενη επίσκεψη.

Ήταν μια πολύ ωραία ιδέα! Θα μελετούσαμε πεζά και ποιήματα του Μέσκου, θα συζητούσαμε για το περιεχόμενό τους, θα ανακαλύπταμε ιστορίες της Κατοχής και του Εμφυλίου ιδωμένες υπό το πρίσμα ενός σύγχρονου λογοτέχνη, ενός λογοτέχνη που θα είχαμε την τύχη να δούμε από κοντά, να του μιλήσουμε, να τον αισθανθούμε.  Αυτές ήταν οι πρώτες σκέψεις που έκανα όταν αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε αυτό το εγχείρημα...
Στην πορεία βέβαια τα πράγματα δεν εξελίχθηκαν ως ονειρευόμασταν. Μεσολάβησαν πολλά: οι εκλογές, η εθιμοτυπική κατάληψη, τα χιόνια και ένα σωρό άλλα γεγονότα που ροκάνισαν το διδακτικό μας χρόνο. Λίγες μέρες πριν γίνει η συνάντηση, το μόνο που είχαμε προλάβει να κάνουμε ήταν να ενημερώσουμε τους μαθητές για το ποιος είναι ο Μάρκος Μέσκος, να τους μιλήσουμε για τον Εμφύλιο Πόλεμο, που τόσο επηρέασε και σημάδεψε το έργο του και να τους αναθέσουμε να μελετήσουν κείμενά του τα οποία συνοδεύονταν από κάποιες ερωτήσεις προς κατανόηση και προβληματισμό. Καταφέραμε επίσης να ξεκλέψουμε μια ακόμη διδακτική ώρα, ώστε να συζητήσουμε με αφορμή τα κείμενα και να καταλήξουμε σε κάποιες ερωτήσεις που οι μαθητές θα απηύθυναν στον Μάρκο Μέσκο.

26.11.10

Εκδήλωση για τον Νίκο Καζαντζάκη στην Αριδαία


Ο Δήμος Αριδαίας και η Συντονιστική Επιτροπή Ν. Πέλλας και Ν. Κοζάνης του Ελληνικού τμήματος της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Ν. Καζαντζάκη σάς προσκαλούν στην ημερίδα με θέμα
«Ταξιδεύοντας με τον  Νίκο  Καζαντζάκη».

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 28 Νοεμβρίου 2010 και ώρα 18.00 στο Ξενιτίδειο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αριδαίας. Το πρόγραμμα της εκδήλωσης έχει ως εξής:

18.00:  χαιρετισμοί
18.15: Έφη Καλαϊτζίδου, φιλόλογος στο 2ο ΓΕΛ Έδεσσας: Ταξιδεύοντας: Ρωσία
18.35: Ελπίδα Αποστολίδου, φιλόλογος στο ΓΕΛ Σκύδρας: Ταξιδεύοντας: Ισπανία
18.55: Ασημάκης Ασημακόπουλος, φιλόλογος: Ταξιδεύοντας: Ιαπωνία-Κίνα
19.15: Ειρήνη Μαραγκόζη, φιλόλογος στο ΓΕΛ Αριδαίας: Ταξιδεύοντας: Αγγλία
19.35:  Αλεξία Θεοδωρίδου, φιλόλογος στο 2ο Γυμνάσιο Σκύδρας
Αναστασία Θύμνιου, φιλόλογος στο ΓΕΛ Αριδαίας: Ταξιδεύοντας: Ιταλία-Αίγυπτος-Σινά-Ιερουσαλήμ-Κύπρος. Ο Μοριάς.
19.55: Συζήτηση

Υπεύθυνος για το οπτικοακουστικό υλικό που θα πλαισιώνει την εκδήλωση: Δημήτρης Πορφύρης, εκπαιδευτικός, υπεύθυνος της σχολικής βιβλιοθήκης στο 3ο Γυμνάσιο Πτολεμαΐδας.

Ο Δήμαρχος της Αριδαίας: Πέτρος Ζέρζης                                                      
Η Συντονίστρια της  Επιτροπής:  Αντωνία Παπαδάκη

30.10.10

Δεν φεύγουμε από εδώ!

 Μόλις διάβασα στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας "Το Βήμα" ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα. Στο άρθρο αυτό Ευρωπαίοι από τις ανεπτυγμένες χώρες, οι οποίοι ζουν και εργάζονται στην Ελλάδα δηλώνουν "Εμείς πάντως δεν φεύγουμε από εδώ", θεωρώντας πως η κρίση μπορεί να βοηθήσει την Ελλάδα να επαναπροσδιορίσει κάποια πράγματα και να ανακάμψει και απορούν με τους Έλληνες που λοιδορούν τη χώρα τους συνεχώς.

Τα τελευταία χρόνια έχω δει πολλούς φίλους μου να φεύγουν για σπουδές και για δουλειά σε Αγγλία, Γερμανία, Γαλλία, Η.Π.Α. κλπ, να θέλουν να γυρίσουν αλλά να μην παίρνουν την απόφαση διότι ξέρουν πως εδώ τα πράγματα είναι δύσκολα, δουλειές δεν υπάρχουν.  Ακούω καθημερινά μαθητές να βάζουν στόχο τις σπουδές σε κάποια μεγάλη πόλη, ώστε να ζήσουν τη "φοιτητική ζωή", και για μετά να ονειρεύονται τη μετανάστευση σε κάποια ευρωπαϊκή χώρα. Θέλουν να γίνουν υπάλληλοι σε μεγάλες πολυεθνικές, να έχουν το μισθό τους, τα δώρα και τις άδειές τους. Άνθρωποι με διδακτορικά, με απίστευτες ικανότητες και γνώσεις, άνθρωποι που θα μπορούσαν να αναστήσουν την Ελλάδα, φεύγουν τρέχοντας για να γίνουν υπάλληλοι.

Αναρωτιέμαι: Πού πήγε το επιχειρηματικό δαιμόνιο του Έλληνα; Πώς ένα ολόκληρο έθνος, που παραδοσιακά έβγαζε εμπόρους, εφοπλιστές και επιχειρηματίες, έφτασε στο σημείο να επιζητεί απλώς το εύκολο (που δεν είναι και τόσο "εύκολο" πια) και το σίγουρο (που κάθε άλλο παρά "σίγουρο" είναι);
Και φυσικά καταλαβαίνω να επιζητεί το μηνιάτικο ένας δάσκαλος ή ένας φιλόλογος, που σπούδασαν έχοντας ως μοναδικό επαγγελματικό δρόμο την τάξη, το σχολείο. Αλλά ένας χημικός μηχανικός, ένας ηλεκτρολόγος μηχανικός, ένας φυσικός με διδακτορικό κλπ, το μόνο που ονειρεύονται είναι να γίνουν υπάλληλοι; Πώς είναι δυνατόν να μη βλέπουν ως εναλλακτική τη μεταξύ τους συνεργασία προκειμένου να φτιάξουν κάτι για αυτούς, για τα παιδιά τους και για τη χώρα τους;

Ξέρω καλά πόσες θυσίες χρειάζονται για να ξεκινήσεις από το μηδέν, πόσος κόπος για να στήσεις κάτι δικό σου και να πετύχεις. Αλλά, όπως λέει και ο Ν. Καζαντζάκης "Μα κι ευτύς ως γεννηθούμε, αρχίζει κι η προσπάθεια να δημιουργήσουμε, να συνθέσουμε, να κάμουμε την ύλη ζωή, κάθε στιγμή γεννιόμαστε". Αλλιώς τι νόημα θα είχε η ζωή, αν δεν κάνουμε κάτι δικό μας σε αυτό τον κόσμο; Αν δεν αφήσουμε κάτι πίσω μας;

Οι Ευρωπαίοι που ζουν στην Ελλάδα όμως, παιδιά άλλων λαών, με διαφορετική νοοτροπία και μεγαλωμένοι σε άλλες καταστάσεις, ίσως πιο σκληρές,  βλέπουν την Ελλάδα ως ένα καλό πεδίο για να στήσουν τις ζωές τους και να δημιουργήσουν. Και για αυτό δηλώνουν "Εμείς δεν φεύγουμε από εδώ!". Οι Έλληνες γιατί υποχωρούμε τόσο εύκολα; Γιατί το βάζουμε στα πόδια; Γιατί αντί να φτιάξουμε αυτό τον τόπο χώρα των ονείρων μας, προτιμάμε να γίνουμε υπάλληλοι και εργάτες σε ξένα όνειρα, σε ξένους τόπους;

Νομίζω πως όλα είναι θέμα ψυχολογίας. Αν οραματιστούμε ένα καλύτερο μέλλον, πολύ απλά θα φτιάξουμε ένα καλύτερο μέλλον. Δεν είμαστε έρμαια τυχαιοτήτων. Χρειάζονται όμως σχεδιασμός, συνεργασίες, πρόγραμμα, συντονισμένες κινήσεις,  και πάνω απ' όλα να μάθουμε να σφίγγουμε τα δόντια. Ποιος είπε εξάλλου πως τα όνειρα γίνονται εύκολα πραγματικότητα; 

Εύκολα γεννιόμαστε και εύκολα πεθαίνουμε, τα ενδιάμεσα είναι δύσκολα! Αν αρνηθείς το δύσκολο, είναι σαν να αρνείσαι τη ζωή!

3.10.10

The Butterfly Circus

Εχθές παραβρέθηκα στο φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους στη Θεσσαλονίκη. Ως συνήθως υπήρξαν και ενδιαφέροντα ταινιάκια και αδιάφορα. Μεγάλη απογοήτευση γεύτηκα από τις ελληνικές συμμετοχές, που δεν είχαν και πολλά να μας πουν. Με δυο λόγια φτωχές και σε προβληματισμό και σε σενάριο και σε σκηνοθεσία. Οι γαλλικές παραγωγές από την άλλη είχαν όλες το στοιχείο του χιούμορ, που σε έκαναν να χαμογελάς με συμπάθεια, ακόμη κι αν ήταν φτωχές όσον αφορά τα μηνύματα. Αντιθέτως, ενθουσιάστηκα από την αμερικάνικη ταινία The Butterfly Circus, που είχε ως κεντρικό νόημα πως ο άνθρωπος μπορεί να καταφέρει τα πάντα, αρκεί να το θελήσει και να προσπαθήσει. Δέχομαι πως η ιδέα είναι κλισέ, πως οι Αμερικάνοι μετουσιώσαν σε ταινία για ακόμη μια φορά το american dream. Όμως εμένα αυτή η εμμονή μού αρέσει! Είναι σπουδαίο να σε μεγαλώνουν με την ιδέα πως μπορείς να πετύχεις ό,τι ονειρευτείς, αρκεί να το προσπαθήσεις. Είναι ωραίο να έχεις ως πρότυπα ανθρώπους που ξεπέρασαν τον εαυτό τους. Είναι ωραίο να σού λένε πως έχεις υποχρέωση να ζήσεις μια ζωή γεμάτη...
Να τι λείπει από την ελληνική κοινωνία: το όνειρο, η ελπίδα, η προσπάθεια!

To The Butterfly Circus διαρκεί 20 λεπτά. Αξίζει να το δείτε!

Το συγκεκριμένο video μπορεί να αξιοποιηθεί και διδακτικά στο μάθημα της λογοτεχνίας β΄ λυκείου. Παρακάτω παραθέτω το φύλλο εργασίας που μοίρασα στους μαθητές μου. Με αφορμή αυτό μπορέσαμε να συζητήσουμε και το θέμα της "αναπηρίας - άτομα με ειδικές ανάγκες", που περιλαμβάνεται στην ύλη της έκθεσης β΄ λυκείου.

φύλλο εργασίας "The Butterfly Circus"

Γιατί Πολεμάς

Παρακάτω δημοσιεύω το ποίημα του Βαγγέλη Τσαβδάρη "Γιατί Πολεμάς"

Πες μου γιατί πολεμάς ποιο θέλγητρο σε μεθάει, το αποτέλεσμα ή η μαγεία της μάχης.
Το ουρλιαχτό των αδίκων υπομονή σού προσφέρει, το ταξίδι προσμονή και η μάχη δύναμη.

Πες μου γιατί το σταματάς
το αγωνιώδες παιχνίδι της ένωσης
που με φαιά ουσία ξεκινάς καθημερινά τη ζωή σου.

Με το αλλοτινό σου προσωπείο υψώνεις τις απαγορεύσεις,
με την απολυτοποίηση της ειλικρίνειας λαβώνεις τη μητρόπολη των συναισθημάτων μου.

Σε ένα δωμάτιο με ψεύτικα χρώματα
το σώμα στέκεται χωρίς απόκριση.
η ψυχή γίνεται φυγάς, και ο χαρακτήρας μετατρέπεται σ’ ένα οχυρό με ξεφτισμένες τις παλιές περγαμηνές.

Τίποτα όμως δεν ξεφεύγει από τις στενές,
τεθλασμένες γραμμές του μυαλού.
Μόνο οι στύλοι της διάνοιας παράγουν αβίαστα το λυγμό σου.

Οι ανοιξιάτικες σκηνές του εσωτερικού σου θεάτρου
μοιάζουν με χειμώνα όταν τους μετουσιώνεις σε πραγματικότητα.

Τα όργανα μιας μακρινής κουλτούρας παίζουν αυστηρά και επιδεικτικά
σε καταδικάζουν για μια πρωτότυπη ανηθικότητα
που όταν μετουσιωθεί σε πραγματικότητα μοιάζει τραγελαφικό παιχνίδι.

19.9.10

Ο Μυκηναϊκός Πολιτισμός

Στόχοι: 
  1. Να προσδιορίζουν οι μαθητές χρονικά την εποχή στην οποία ανήκει ο Μυκηναϊκός Πολιτισμός και να εντοπίζουν στο χάρτη τα σπουδαιότερα κέντρα του.
  2.  Να αξιολογήσουν οι μαθητές την προσφορά του Ερίκου Σλήμαν στην αρχαιολογική έρευνα.
  3. Να κατανοήσουν οι μαθητές την κοινωνική και πολιτική οργάνωση του μυκηναϊκού κόσμου, καθώς και το ρόλο που έπαιξε το εμπόριο στην ανάπτυξη αυτού του πολιτισμού.
  4. Να γνωρίζουν οι μαθητές τα κοινά χαρακτηριστικά του Μυκηναϊκού Πολιτισμού.

Χρήσιμα video που αναφέρονται στο Μυκηναϊκό Πολιτισμό και βοηθούν τους μαθητές να αποκτήσουν μια εικόνα για τους σπουδαιότερους αρχαιολογικούς χώρους.



 

11.8.10

Αρχαία Ελληνικά στα Σχολεία


Πολύ σημαντική η πρόθεση ορισμένων δημοτικών σχολείων στην Αγγλία να προσθέσουν στο πρόγραμμα μαθημάτων και τα Αρχαία Ελληνικά πιστεύοντας πως θα εξασκήσουν περισσότερο τους μαθητές στη διαδικασία εκμάθησης ξένων γλωσσών.

Χαρακτηριστική είναι η άποψη της δρος Λόρνα Ρόμπινσον, όπως δημοσιεύτηκε στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας "Το Βήμα": (http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=4&artId=347053&dt=05/08/2010)

«Είμαι πεπεισμένη ότι τα Αρχαία Ελληνικά θα εφοδιάσουν τους μαθητές με μια στέρεα βάση προκειμένου να κατανοήσουν τις πολυπλοκότητες της αγγλικής γραμματικής» δήλωσε χαρακτηριστικά η κυρία Ρόμπινσον. «Οι άνθρωποι συχνά αναστατώνονται στην ιδέα τού να μάθουν μια ξένη γλώσσα με διαφορετική αλφάβητο. Ωστόσο έχουμε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι, παρ΄ όλο που πραγματικά όλο αυτό έχει μια διαφορετική διάσταση, οι άνθρωποι προσαρμόζονται εύκολα, χωρίς ουσιαστικό πρόβλημα».

Άραγε στο ελληνικό σύστημα εκπαίδευσης ξέρουμε γιατί είναι τόσο σημαντικά τα Αρχαία Ελληνικά; Το έχουμε ψάξει; Όταν μας ρωτούν οι μαθητές "γιατί κυρία να κάνουμε τόσες ώρες Αρχαία Ελληνικά;" μπορούμε να τους πείσουμε για τη σημαντικότητα του μαθήματος;

Προφανώς και η απάντηση δεν είναι εύκολη. Και αυτό διότι το μάθημα έχει πολλές παραμέτρους και πολλά στάδια μέχρι να φτάσει κάποιος να μπορεί να διαβάζει κείμενα από το πρωτότυπο με κάποια ευκολία. 
Το μάθημα περιλαμβάνει τα εξής: α) μετάφραση β) γραμματική και συντακτικό γ) ρίζες λέξεων από τις οποίες παράγονται νέες ελληνικές λέξεις δ) λεξιλόγιο και ε) κατανόηση και παραγωγή προβληματισμού επί του περιεχομένου του κειμένου.

Για να φτάσουμε στο (α), δηλαδή στη μετάφραση είναι απαραίτητο να κατέχουμε τη γραμματική, το συντακτικό και το λεξιλόγιο της Αρχαίας Ελληνικής. Και εκεί αρχίζουν τα δύσκολα. Πώς να πείσεις τους μαθητές να αποστηθίσουν αρχικούς χρόνους, κλίση ουσιαστικών και ένα σωρό κανόνες; Το θεωρούν χάσιμο χρόνου. Είναι ανιαρό, φαίνεται οπισθοδρομικό στην επόχη μας. Δεν μπορώ παρά να ομολογήσω πως και η ίδια κουράζομαι να γράφω στον πίνακα ξανά και ξανά το "λύω, λύεις, λύει" ή το "ειμί, ει, εστί". Πιστεύω λοιπόν πως είναι απαραίτητο να ενσωματωθούν στα σχολικά βιβλία ασκήσεις που να καθιστούν τη γραμματική και το λεξιλόγιο παιχνίδι. Τα παιδιά θέλουν να παίξουν, αλλά κι εμείς οι καθηγητές θέλουμε να παιξουμε. Και τα διανοητικά παιχνίδια είναι τα πιο ωραία! Είναι λοιπόν καιρός να σχεδιαστούν πρωτότυπες ασκήσεις, αλλά και ηλεκτρονικά παιχνίδια με ανάλογο περιεχόμενο και στόχο. ΠΙστέψτε με, υπάρχουν αξιολογότατοι σχεδιαστές παιχνιδιών με μεράκι και ιδέες που θα μπορούσαν να κάνουν θαύματα. Οφείλει όμως το υπουργείο να δώσει κίνητρο και σε αυτούς για να ασχοληθούν με το θέμα, αλλά και στους καθηγητές για να τα χρησιμοποιήσουν στην ψηφιακή τάξη, για την οποία τόσος λόγος γίνεται τελευταία...

1.8.10


Χρειάζεται πολλή προσοχή και ενημέρωση πρωτού αποφασίσουν οι μαθητές  την κατεύθυνση που θα ακολουθήσουν και τις σπουδές που θα κάνουν. Η δική μου συμβουλή είναι να μη βάζουμε τη ματαιοδοξία μας πάνω από τη λογική. Θα σας παραθέσω ένα παράδειγμα για να καταλάβετε τι εννοώ. Πρόσφατα ένας γονέας με καμάρι με ενημέρωσε πως η κόρη του έπιασε 17.000 μόρια περίπου στη θεωρητική κατεύθυνση και πως για αυτό το λόγο απέρριψαν τα ΤΕΙ κάποιων παραιατρικών κλάδων για να περάσει σε σχολή ιστορίας και αρχαιολογίας. Το καταλαβαίνω πως ήταν μια αρκετά υψηλή επίδοση και πως τούς "ακούστηκε" καλύτερα να σπουδάσει το παιδί τους σε μια σχολή με περισσότερο κύρος. Όμως, οι εποχές αλλάξανε! Η κοινωνία δεν έχει ανάγκη πλέον από τόσους ιστορικούς, αρχαιολόγους ή φιλολόγους. Δεν χρειαζόμαστε καν τόσους πολλούς δικηγόρους ή γιατρούς. Ας αφήσουμε στην ακρή το "τι θα πει ο κόσμος" και ας αντιμετωπίσουμε την κατάσταση με ρεαλισμό, υπευθυνότητα και λογική. Και όλα αυτά τα υποστηρίζω μόνο και μόνο γιατί έχω βιώσει και η ίδια το άγχος της επαγγελματικής αποκατάστασης και της αναδουλειάς. Και ακόμη διότι στεναχωριέμαι για τους φίλους μου που είτε είναι άνεργοι είτε ξενιτεύονται για να διεκδικήσουν καλύτερη ζωή. Και φυσικά επειδή ζω κάθε χρόνο το άγχος των δεκάδων υποψηφίων και την αγωνία των γονέων τους. Τα πονάω και τα καταλαβαίνω τα παιδιά που ονειρεύονται σπουδές, αλλαγές και φοιτητική ζωή σε μεγάλες πόλεις. Δεν πρέπει όμως να σκεφτούν λίγο καλύτερα και το μέλλον τους;

Παρακάτω αναδημοσιεύω τα πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα του καθηγητή Θ. Κατσανέβα αναφορικά με τα επαγγέλματα που θα έχουν προοπτικές το 2010 και τα επόμενα 5-10 χρόνια και για αυτά που είναι ήδη κορεσμένα.Το κείμενο άντλησα από την ηλεκτρονική έκδοση της ελευθεροτυπίας (www.enet.gr)


Οι δάσκαλοι πάντα... επάνω οι άλλοι «θεωρητικοί» κάτω!

Για επαγγέλματα που συνδέονται με το πρώτο και δεύτερο επιστημονικό πεδίο, οι δάσκαλοι κατά πρώτο λόγο και οι νηπιαγωγοί κατά δεύτερο συνεχίζουν να έχουν θετικές ή και πολύ θετικές επαγγελματικές προοπτικές. Δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο η θέση των φιλολόγων, αρχαιολόγων, θεολόγων, ιστορικών, ανθρωπολόγων, γεωγράφων, πολιτικών επιστημόνων και γενικότερα τα επαγγέλματα που συνδέονται με θεωρητικές σπουδές παραμένουν σε δυσχερή ή και περισσότερο δυσχερή θέση. Ομως, στην περίπτωσή τους υπάρχει η δυνατότητα ευρειών διεξόδων σε άλλα επαγγέλματα, όχι άμεσα συνδεδεμένα με τις συγκεκριμένες σπουδές. Σε αρνητική από ουδέτερη μετατρέπεται η επαγγελματική απορροφητικότητα των γυμναστών και των ψυχολόγων. Οι νομικές σπουδές αποτελούν μια ευρεία βάση για ένταξη σε διάφορα επαγγέλματα, ιδιαίτερα αυτά που συνδέονται με την οικονομία. Ομως, για τους δικηγόρους, όπως και για τους δημοσιογράφους, χειροτερεύει η κατάσταση, αφού στους συναφείς κλάδους υπάρχει μεγάλος κορεσμός και είναι ιδιαίτερα δυσχερές να εισχωρήσουν νέοι χωρίς οικογενειακά ή φιλικά ερείσματα.

11.6.10

Άνθρωποι και Ποντίκια

Πρόσφατα μιλούσα με μια φίλη μου νοσηλεύτρια η οποία μού ανέφερε πως λίγες μέρες πριν ένας Αλβανός φυλακισμένος μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο της Θεσσαλονίκης σε κακή κατάσταση. Τι τού είχε συμβεί; Τον είχαν καταδαγκώσει οι τεράστιοι αρουραίοι με τους οποίους… συγκατοικεί στις Φυλακές της Κέρκυρας. Τα πόδια του ήταν γεμάτα πληγές από τις δαγκωματιές των τρωκτικών, ο ίδιος ήταν σε κατάσταση σοκ και εκλιπαρούσε για να μην επιστρέψει στο κελί-κολαστήριο. Όσο απίστευτο κι αν ακούγεται στις μέρες μας εξακολουθούν άνθρωποι να αντιμετωπίζονται με τον πιο φρικαλέο και μειωτικό τρόπο.
Ο συγκεκριμένος ήταν ένας άνθρωπος που βρέθηκε στη φυλακή για χρέη, αν και αυτό δεν έχει και πολύ μεγάλη σημασία. Θα μπορούσε να βρισκόταν εκεί για οποιοδήποτε ποινικό παράπτωμα. Το φλέγον ερώτημα είναι πώς πληρώνει τελικά κανείς σε αυτή τη χώρα. Αλλά και ποιος πληρώνει…
Παρόμοιες ιστορίες αν τις άκουγα για χώρες της Μέσης Ανατολής θα τις απέδιδα στα αυστηρά και ολοκληρωτικά καθεστώτα ή σε ακραίες θρησκευτικές πεποιθήσεις και σίγουρα θα μονολογούσα «αυτά τα κράτη είναι πίσω από τον κόσμο και είναι ντροπή που παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα». Για την Ελλάδα όμως τι να πω; Ούτε η κεντρική εξουσία, ούτε η επίσημη θρησκεία αφήνει υπόνοιες πως κάποιος άνθρωπος αξίζει να δέχεται εξευτελισμό από άλλους ανθρώπους, πως κάποιος άνθρωπος είναι κατώτερος από κάποιους άλλους. Κι όμως ο ωχαδελφισμός, η διαφθορά, η αδιαφορία για το συνάνθρωπο και το γεγονός ότι κάποιοι δεν κάνουν σωστά τη δουλειά τους, είναι που έχουν επιφέρει αυτά τα χάλια.
Σίγουρα κάποιοι θα έσπευδαν να πουν πως το κράτος είναι σε οικονομική κρίση και δεν υπάρχουν χρήματα για μυοκτονία και απολύμανση του χώρου των φυλακών. Είναι όμως τουλάχιστον χυδαίο να θέτουμε θέμα χρημάτων όταν μια ανθρώπινη ζωή αντιμετωπίζεται με τόση απαξίωση.
Κάποιοι άλλοι ίσως να έλεγαν πως στις φυλακές «φιλοξενούνται» απατεώνες, δολοφόνοι, ναρκομανείς και πως δεν είναι άνθρωποι σαν τους άλλους, πως τους αξίζει να υποφέρουν μήπως και συμμορφωθούν. Σύμφωνοι. Είναι πράγματι βλαβεροί για το κοινωνικό σύνολο και μάλιστα το έχουν αποδείξει εμπράκτως. Αυτό δεν σημαίνει όμως πως μπορούμε οι υπόλοιποι να τους αφήνουμε να φαγωθούν, να μολυνθούν, να αρρωστήσουν ή ακόμη και να πεθάνουν από τεράστια τρωκτικά που τα βράδια τούς δαγκώνουν και κόβουν κομμάτια από τη σάρκα τους.
Προσωπικά από τη μέρα που πληροφορήθηκα το περιστατικό δεν μπορώ να κοιμηθώ ήσυχη. Αισθάνομαι κάτι λιγότερο από άνθρωπος όταν ξέρω πως τις νύχτες κάποιοι συνάνθρωποί μου «σωφρονίζονται» μέσα σε μεσαιωνικές συνθήκες. Όταν σκέφτομαι πως κάποιοι υπεύθυνοι για τη δικαιοσύνη και τις φυλακές παραβιάζουν κατάφωρα τα ανθρώπινα δικαιώματα μένοντας παρόλα αυτά οι ίδιοι στο απυρόβλητο. Πότε επιτέλους θα βγούμε από το σκοτάδι;

14.5.10

Απαντήσεις στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας (Πανελλαδικές 2010)


Σήμερα ξεκίνησαν οι Πανελλαδικές Εξετάσεις και οι μαθητές διαγωνίστηκαν στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. Μια και δίδαξα το συγκεκριμένο μάθημα και φέτος, όπως και πολλές άλλες χρονιές, νιώθω την ευθύνη να κάνω κάποια σχόλια.

Με μια πρώτη ματιά θα έλεγα πως τόσο το κείμενο, όσο και οι ερωτήσεις θεωρίας ήταν κατανοητά και προσπελάσιμα για τον προετοιμασμένο μαθητή. Το θέμα της έκθεσης εντασσόταν στη θεματική ενότητα "Παιδεία-Εκπαίδευση", που διδάσκεται διεξοδικά στη γ' λυκείου. Η ανάγκη για συνεχή επιμόρφωση και διά βίου μάθηση είναι ένα ζήτημα επίκαιρο, που έτσι κι αλλιώς απασχολεί κάθε σκεπτόμενο πολίτη. Άλλωστε δεν είναι τυχαίο που και η ονομασία του Υπουργείου Παιδείας έχει  ενσωματώσει πλέον τη φράση "δια βίου μάθηση" υπενθυμίζοντάς μας πως η μόρφωση δεν τελειώνει στο σχολείο ή στο πανεπιστήμιο. 

Θα τολμήσω να πω όμως πως η επιτροπή επιλογής των θεμάτων έστειλε  και ένα μήνυμα στους μαθητές που διαγωνίζονται για μια θέση στις πανεπιστημιακές σχολές με την ελπίδα ενός καλού επαγγελματικού μέλλοντος. Το μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: Οι καιροί άλλαξαν, πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση και να προσπαθούμε συνεχώς για την εξέλιξη και βελτίωσή μας. Ένα χαρτί πανεπιστημίου δεν σημαίνει τίποτα, αν δεν συνοδεύεται από μια δυναμική προσωπικότητα που ξέρει τι της γίνεται, που ζει ενεργά στο παρόν και προσφέρει στην κοινωνία με το έργο που παράγει. Ο νέος άνθρωπος δεν έχει καμιά δικαιολογία για να μένει στάσιμος. Καλώς ή κακώς η εποχή της ραστώνης (που αναμφισβήτητα όμως προσέφερε ποιότητα ζωής και μειωμένο άγχος στον άνθρωπο του 20ού αι) πέρασε. Τώρα κερδισμένος στο παιχνίδι της επιβίωσης είναι ο προετοιμασμένος άνθρωπος, ο καλλιεργημένος, ο εργατικός.

Εύχομαι επιτυχία σε όλα τα παιδιά και ειδικά στους μαθητές μου!

Παρακάτω παραθέτω απαντημένα τα ερωτήματα Α1, Β1, Β2, Β3 και Β4 του διαγωνίσματος. Για να λάβετε σε pdf τα θέματα πατήστε εδώ

23.3.10

Η εκδρομή

Φύγατε και πήγατε εκδρομή
Η Ιταλία κοντά της να σας υποδεχτεί.
Αφήσαμε το μάθημα κι ήρθε το παραπάτημα
Για λίγο ησυχάσαμε, τα βάσανα ξεχάσαμε.
Μα τώρα ήρθε η ώρα ξανά για τα θρανία
Γραμματικές και εγχειρίδια για να ξαναδιαβάσουμε
...Μπας και περάσουμε.

Το παραπάνω ποιηματάκι το έγραψε ο μαθητής Βέσκος Γιώργος του Α4 του Γελ Αριδαίας για να υποδεχτεί εμένα και τους άλλους καθηγητές που επιστρέψαμε από την πενταήμερη εκδρομή στην Ιταλία. Φαίνεται ότι το διάλειμμα από τα αρχαία ελληνικά, τη γραμματική και το εγχειρίδιο γλωσσικής διδασκαλίας ήταν πολύ ευχάριστο και άφησε ελεύθερο χρόνο στον Γιώργο για να γράψει αυτό το πολύ χαριτωμένο ποίημα. Ευχαριστούμε πολύ!

10.3.10

Εν αναμονή...

Όταν ήμουνα παιδί παίζαμε και μιλούσαμε για τα αγαπημένα μας κινούμενα σχέδια ή για τα παιχνίδια μας. Στην εφηβεία μου συζητούσαμε για αγόρια, για φιλίες, για μαθήματα και για τις μελλοντικές σπουδές μας. Ονειρευόμασταν να γίνουμε φοιτητές και να σπουδάσουμε κάτι που θα μας αρέσει βάσει των ενδιαφερόντων και των δυνατοτήτων μας και όχι βάσει των χρημάτων που θα βγάζαμε από την εργασία μας. Επικρατούσε γενικά ένας ρομαντισμός. Και δεν νομίζω πως απλώς εξωραΐζω το παρελθόν σκεπτόμενη όλα αυτά. Είμαι σίγουρη πως αυτό που θυμάμαι ήταν κάποτε πραγματικότητα. Είμαι σίγουρη πως κάποτε ήμουν ένας άνθρωπος που δεν σκεφτόταν κάθε μέρα τα έσοδα και τα έξοδα.
Πλέον είναι καθημερινή η συζήτηση για τους μισθούς, τις περικοπές και τις αυξήσεις στο Φ.Π.Α. Βγαίνεις να πιεις έναν καφέ και να χαρείς και καταλήγεις να ψυχοπλακώνεσαι από την απελπισία που μεταφέρουν όλοι. Οι δημόσιοι υπάλληλοι γκρινιάζουν για την κατάσταση και οι του ιδιωτικού τομέα (υπάλληλοι κι αφεντικά) χαίρονται που το κράτος μάς περικόπτει τους μισθούς. Σου λένε ευθαρσώς ή με υπονοούμενα: «Για να δεις και εσύ τη γλύκα! Δεν θα είσαι πια ο προνομιούχος!» Και προσπαθείς να εξηγήσεις πως πρώτον έτσι κι αλλιώς δεν πληρωνόμουν καλά -πόσο μάλλον τώρα-  και δεύτερον πως για να πάει μπροστά η κοινωνία δεν πρέπει να εξισωθούμε όλοι προς τα κάτω, αλλά προς τα πάνω. Τους εξηγείς πως η αγορά από την οποία περιμένουν και οι ίδιοι για να δουλέψουν και να πληρωθούν, θα αποστραγγιστεί ακόμη περισσότερο τώρα. Μα εκείνοι μοιάζουν να μην καταλαβαίνουν.
Έπειτα γυρίζεις σπίτι και ανοίγεις την τηλεόραση για να μάθεις τις νέες εξελίξεις στις ειδήσεις. Όμως το μόνο που ακούς είναι για το πόσα χρωστάμε και για το πώς μας αντιμετωπίζουν οι ξένοι. Έχουμε πλέον εμπεδώσει πως τα καταφέραμε περίφημα και καταστρέψαμε την Ελλάδα… αλλά ποιος θα πληρώσει τη νύφη; Εμείς οι απλοί πολίτες θα ζοριστούμε όσο πάει, θα κάνουμε όποια θυσία χρειαστεί προκειμένου να ανασάνει η χώρα, όμως δεν θα έπρεπε να ειπωθεί κάτι και για αυτούς που «έφαγαν» τα χρήματα; Δεν πρέπει να γίνει κάποια έρευνα, κάποια δίκη, να απονεμηθεί δικαιοσύνη τέλος πάντων;
Την άλλη μέρα πηγαίνεις στο σχολείο και πρέπει να μιλήσεις στους μαθητές για την αξία της δικαιοσύνης και για τη σημασία της ευνομίας προκειμένου για την εύρυθμη λειτουργία της πολιτείας (τέτοια κεφάλαια υπάρχουν μπόλικα στα σχολικά βιβλία). Και ειλικρινά μού έρχεται να γελάσω. Πώς είναι δυνατόν να θεωρητικολογούμε, όταν το ίδιο μας το κράτος δίνει το μήνυμα στους πολίτες πως το δίκαιο δεν υφίσταται; Πώς είναι δυνατόν να μένουν ατιμώρητοι όσοι έφτασαν τη χώρα σε αυτό το χάλι; Αν έτσι έχουν τα πράγματα, τότε ποτέ δεν θα διορθωθεί η κατάσταση και η διαφθορά απλώς θα μεγαλώνει.
Κι όταν πια έρχεται το βράδυ και είναι ώρα να κοιμηθείς νιώθεις ένα απίστευτο βάρος στο κεφάλι σου. Κλείνεις τα μάτια και φέρνεις στο νου τους τόσους παιδικούς και εφηβικούς φίλους που έφυγαν από την Ελλάδα και βρίσκονται πια στην Ευρώπη ή την Αμερική. Λυπάσαι που τους έχασες και την ίδια στιγμή τούς μακαρίζεις που πήραν τη μεγάλη απόφαση και διεκδίκησαν κάτι καλύτερο για τους εαυτούς τους. Φέρνεις στο νου και τα παιδιά στο σχολείο που σε δυο μήνες θα δώσουν εξετάσεις για να περάσουν σε μια σχολή αμφίβολης ποιότητας στο ελληνικό πανεπιστήμιο. Πόσο πολύ αγχώνονται τώρα και πόσο πολύ θα αγχωθούν στο μέλλον όταν θα γραφτούν στις λίστες των ανέργων. Φέρνω στο νου και εκείνους τους εκπαιδευτικούς που ζούνε ακόμη σε φοιτητικά σπίτια και έχουν μετοικήσει σε νησιά και σε παραμεθόριες περιοχές, που κάνουν τη δουλειά τους με όρεξη και μεράκι και που ονειρεύονται ένα μέλλον καλύτερο για αυτούς και τις νέες γενιές που περνούν από τα χέρια τους. Άραγε θα έρθει σύντομα η αλλαγή σε τούτη την ταλαιπωρημένη χώρα; 

23.2.10

Εποχές απαξίωσης

Απογοήτευση και μόνο απογοήτευση εισπράττω τις τελευταίες μέρες από ορισμένους μαθητές τους οποίους βαθμολόγησα με υψηλή βαθμολογία, ενώ δεν άξιζαν. Επικρατεί βλέπετε η άποψη ότι αφού είναι γ' λυκείου και δεν δημιουργούν προβλήματα με τη συμπεριφορά τους, πρέπει ο εκπαιδευτικός να τους βοηθήσει για να πάρουν ένα καλό απολυτήριο και για να βοηθηθούν στις πανελλαδικές... ακόμη κι αν δεν αποδίδουν στα μαθήματα. 

Άλλωστε τα καημένα τα παιδιά δεν προλαβαίνουν να είναι σωστά στις υποχρεώσεις τους... ο φόρτος εργασίας είναι μεγάλος: αμέσως μετά το σχολείο τρέχουν στο φροντιστήριο και από εκεί κατευθείαν στο σπίτι. Κι έτσι την άλλη μέρα στο σχολείο δεν είναι διαβασμένοι, διότι δεν πρόλαβαν και διότι είχαν άλλες εργασίες να κάνουν για το φροντιστήριο. "Δεν πειράζει, παιδί μου, τουλάχιστον να προσέχεις στο μάθημα και να συμμετέχεις", λες (πού φτάσαμε, να κάνουμε υποχωρήσεις σε όλα). Και πραγματικά αυτό περιμένω, τουλάχιστον να συμμετέχουν. Εκείνοι όμως κάθονται βουβοί και κοιτούν το άπειρο με δυο - τρεις εξαιρέσεις. 

Είναι οι ίδιοι μαθητές που λίγες μέρες πριν από τη βαθμολογία συμμετείχαν, είναι οι ίδιοι που με πλεύρισαν για να δεσμευτώ πως θα τους βοηθήσω στο τετράμηνο, είναι οι ίδιοι που αντιμετωπίζουν το σχολείο ως πάρεργο και έχουν την ψευδαίσθηση πως επειδή πηγαίνουν φροντιστήριο, θα μπουν και στη σχολή που θέλουν. Και τώρα που πήραν τον καλό βαθμό είναι σαν να σου λένε: "Είσαι κορόιδο. Εμείς και το σχολείο και εσένα σε έχουμε γραμμένο. Μόνο ο βαθμός μάς ενδιέφερε". 

Κι ας πασχίζω εγώ να τους εξηγήσω πέντε πράγματα, κι ας σκέφτομαι συνεχώς τον τρόπο για να κάνω το μάθημα το δυνατόν πιο ενδιαφέρον. Τίποτα. Το απόλυτο τίποτα. Διότι δεν υπάρχει αγάπη για μάθηση, δεν υπάρχει φιλότιμο. Τα παιδιά είναι ρομπότ. Τους λένε όλοι ότι το δημόσιο σχολείο δεν αξίζει, ότι οι καθηγητές είναι άχρηστοι και αυτοί το πιστεύουν και το χρησιμοποιούν ως δικαιολογία για την τεμπελιά τους. Και είναι τόσο προγραμματισμένοι που μόλις τους πω ότι θα τους κατεβάσω το βαθμό, αμέσως κινητοποιούνται... Μόνο τότε και για λίγο. Δηλαδή πρέπει να τους χειρίζομαι για να έχω αποτέλεσμα; Πρέπει να τους απειλώ; Ε, όχι. Δεν θέλω κι ας αναγκάζομαι να το κάνω πού και πού, όπως σήμερα το πρωί. Και φώναξα και ενημέρωσα πως στο άλλο τετράμηνο τα πράγματα θα είναι πολύ διαφορετικά. Μα, τι περιμένε λοιπόν; Να μη δίνετε τίποτα και να παίρνετε τα πάντα; Ή μήπως θέλετε ο εκπαιδευτικός να μην ενδιαφέρεται για να έχετε μετά δικαιολογία να λέτε πως είναι άχρηστος; Προφανώς ο εκπαιδευτικός που δουλεύει δεν σας συμφέρει, διότι σας ζορίζει. Μα, καλά σε τι εποχές απαξίωσης ζούμε;

Έτσι λοιπόν περνά η ζωή στο δημόσιο σχολείο: με πολύ λίγη ηθική ικανοποίηση, με πολλή στεναχώρια, με ελάχιστες οικονομικές απολαβές και με πολλή δουλειά παρόλα αυτά. Από τις οχτώ το πρωί ως τις επτά το βράδυ στο πόδι: να κάνεις σωστά τη δουλειά σου, να προετοιμαστείς για την άλλη μέρα, να διορθώσεις τετράδια και εκθέσεις. Και το μόνο που λαμβάνεις είναι ένα χαμόγελο ειρωνείας που το αισθάνεσαι να σε πληγώνει και να σου γκρεμίζει ό,τι ωραίο έχεις στην ψυχή σου...

18.2.10

Αγωγή Υγείας


Εδώ και αρκετούς μήνες συμμετέχω στο πρόγραμμα «αγωγής υγείας» που έχουμε οργανώσει στο Λύκειο της Αριδαίας. Είναι μια προσπάθεια που γίνεται με πολλή αγάπη και με τη συνδρομή τεσσάρων συναδέλφων και είκοσι παιδιών. Το θέμα που μας απασχολεί φέτος είναι η διαφορετικότητα γενικά και η αναπηρία ειδικότερα. Στις συναντήσεις μας τα παιδιά παίρνουν μέρος σε βιωματικές δραστηριότητες και σε παιχνίδια ρόλων που συμπληρώνονται από κατάθεση απόψεων πάνω στα θέματα που μας απασχολούν. Φροντίζουμε όμως να τεκμηριώνουμε και θεωρητικά - ακαδημαϊκά αρκετά από όσα θίγονται στις συναντήσεις μας. Στόχος μας είναι τόσο η ενημέρωση των μαθητών για σημαντικά κοινωνικά ζητήματα, όσο και η προώθηση του διαλόγου και της ελευθερίας της έκφρασης. Τασσόμαστε κατά του δογματισμού και του φανατισμού και προάγουμε την ομαδικότητα και την κοινωνικοποίηση.

Στη σημερινή συνάντηση επικεντρωθήκαμε στη διαφορετικότητα ανάμεσα στον άντρα και στη γυναίκα στη σύγχρονη κοινωνία. Μετά την προβολή ενός ντοκιμαντέρ με ανάλογο περιεχόμενο μοιράσαμε στα παιδιά ένα ερωτηματολόγιο στο οποίο καταθέσαμε εμπειρίες που αντικατοπτρίζουν το ρόλο που έχει θεμελιώσει η κοινωνία για τα αγόρια και για τα κορίτσια. Στη συνέχεια μοιραστήκαμε τις απόψεις μας και σε μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης επισημάναμε τα στερεότυπα που υπάρχουν στην κοινωνία μας, και προσδιορίσαμε παρόλα αυτά την αναγκαιότητα ύπαρξης ρόλων προκειμένου για την κοινωνική συνοχή. Παράλληλα καταρρίψαμε πρακτικές και ιδέες παρωχημένες και καταλήξαμε πως μπορεί άντρες και γυναίκες να είναι διαφορετικοί, αλλά έχουν μια κοινή συνισταμένη: είναι άνθρωποι και πολίτες ενεργοί, σε μια κοινωνία μεταβατική που έχει ανάγκη από επαναπροσδιορισμό κάποιων αξιών και ιδεών. Μπορεί τα πράγματα να είναι συγκεχυμένα, αλλά είναι στο χέρι μας να κάνουμε πράξη την ισότητα και να διασφαλίσουμε τα ανθρώπινα δικαιώματα δίνοντας πρώτα οι ίδιοι το καλό παράδειγμα με τις επιλογές μας.

Η συνάντηση μπορεί να μην ήταν άκρως επιτυχημένη και η ομάδα να μην είχε καλή συγκέντρωση (δεδομένου ότι σήμερα δώσαμε βαθμούς και υπήρχε μια μικρή αναστάτωση στους μαθητές), αλλά τουλάχιστον δόθηκαν κάποια ερεθίσματα για περαιτέρω σκέψη και αναζήτηση… Το πιο βασικό είναι ότι μέσα από αυτά τα προγράμματα (για τα οποία ομολογώ πως δεν έχω εμπειρία, τώρα μαθαίνω κι εγώ μαζί με τα παιδιά) οι μαθητές παραμένουν στο χώρο του σχολείου, μαθαίνουν να τον αγαπούν και να τον σέβονται και επιλέγουν τη μάθηση, τη συζήτηση και την παρέα από τις άσκοπες περιπλανήσεις εδώ κι εκεί. Μακάρι όλοι οι συνάδελφοι να αναλαμβάνουν τέτοια προγράμματα: ανοίγονται ορίζοντες και αναπτύσσονται στενές σχέσεις σεβασμού και αγάπης με τους μαθητές σε μια εποχή που ο εκπαιδευτικός του δημοσίου σχολείου απαξιώνεται, βάλλεται από την κοινωνία και φορτώνεται την ταμπέλα του τεμπέλη και του άχρηστου από τους συμπολίτες μας…